Maatschappij
Aanvraag maatwerk na ingezette hulp door onderwijs en geen pgb-beheer ouders

Een gemeente heeft ons om advies gevraagd met betrekking tot een aanvraag voor maatwerk die zij hebben ontvangen vanuit het CJG, omdat de ouders geen pgb kunnen beheren. De hulp waar het om gaat, namelijk dagbesteding, is initieel ingezet door school, maar het samenwerkingsverband vergoedt dit maar voor een paar maanden. De wens is om de hulp via maatwerk voort te zetten. Het CJG geeft aan dat de gemeente binnen hun aanbod van de consortia geen passende dagbesteding heeft. De gemeente vraagt zich af of maatwerk de juiste optie is, wie verantwoordelijk is en waarom hun aanbod niet passend is.
Casus
Een jongen is uitgevallen op school en krijgt dagbesteding, die is ingezet door school. Het samenwerkingsverband vergoedt dit voor vier maanden, maar daarna stopt de financiering. Vooralsnog kan deze jongen niet terug naar het onderwijs. De dagbesteding sluit goed aan en hij maakt vooruitgang. Als dit zou stoppen, dan zit de jongen thuis en zal de problematiek verergeren. Daarbij is het onzeker of terugkeer naar het reguliere onderwijs nog mogelijk is.
Er wordt daarom gevraagd of de dagbesteding door kan blijven lopen en bekostigd kan worden middels een pgb. Het gaat namelijk om niet-gecontracteerde hulp. De vader kan het pgb alleen niet beheren wegens verslavings- en persoonlijkheidsproblematiek en de moeder is niet in beeld. Pgb blijkt dus geen optie te zijn. Vanuit het CJG komt daarom het verzoek om maatwerk op basis van de hardheidclausule.
De gemeente vraagt zich af wie verantwoordelijk is, gezien onderwijs de hulp inzet, maar na vier maanden de ouders doorverwijst naar de gemeente voor een pgb. Daarnaast wil de gemeente graag weten of maatwerk in dit geval de juiste optie is.
Ons advies
Er spelen in deze casus meerdere lagen die hieronder per thema zijn uitgewerkt.
Onderwijs
Het is de vraag of de jongen onderwijs kan volgen, en zo ja hoeveel en onder welke condities. Er lijkt uit de casus geen OPP te zijn waaruit blijkt dat de jongen geen onderwijs kan volgen. Tot het tegendeel is aangetoond, gaan wij ervan uit dat de jongen onderwijs kan volgen.
De school (en het samenwerkingsverband) heeft de verantwoordelijkheid het onderwijs te verzorgen. De vorm hierin is vrij. Als uit het OPP naar voren komt dat onderwijs op een andere wijze mogelijk is, dan kunnen ze stoppen met de dagbesteding. Dit heeft alleen niet tot gevolg dat er vanuit de Jeugdwet een voorziening hoeft te worden getroffen.
Als uit het OPP blijkt dat er jeugdhulp nodig is, dan moet de school afstemmen met het CJG. Zolang dit niet op inhoudelijke gronden is gedaan, is er geen aanleiding om in dit geval vanuit de Jeugdwet een voorziening te treffen.
Jeugdhulpvraag
Uit het dossier van het CJG lijkt er geen afstemming te zijn geweest met onderwijs of dat het OPP betrokken is. Daarmee wordt niet voldaan aan de wettelijke afstemmingsverplichting die geldt voor zowel school als het CJG. Er vallen daarom vraagtekens te plaatsen of er sprake is van jeugdhulp, omdat niet is vastgesteld wat het probleem is. Nergens blijkt dat de jongen niet naar school kan (in welke vorm dan ook), en dat er dagbesteding nodig is. Dagbesteding is geen vervanging voor school, maar kan worden ingezet als dit nodig is vanuit de jeugdige en is gericht op ontwikkeling van de jeugdige. Dit is anders dan de ontwikkeling die elke jeugdige doormaakt binnen school.
Als er geen jeugdhulpvraag aanwezig is, dan is er sprake van dagopvang en dat is geen taak binnen de Jeugdwet. Daarbij, als er geen OPP is kan de jeugdhulpvraag in relatie tot de problematiek binnen onderwijs niet worden vastgesteld.
PGB
De PGB route wordt doorlopen omdat de consortia aangeven het aanbod niet beschikbaar te hebben. Gezien de consortia breed zijn ingekocht en moeten beschikken over dagbesteding, is dit vreemd. Het is aan de consortia om passend aanbod te realiseren. Daarbij geldt dat een PGB een keuze is van de ouders, maar dit niet ingezet kan worden als blijkt dat de ouders het PGB niet kunnen beheren. Daarbij lijken de ouders ook geen pgb te willen, laat staan kunnen aanvragen. Bovendien hoeft er niet nagedacht te worden over de financieringsvorm van de voorziening als er geen jeugdhulpvraag is vastgesteld.
Maatwerk
Als de consortia niet kunnen leveren, dan is een maatwerkcontract juridisch gezien de passende oplossing. De gemeente moet namelijk zorgen voor de inkoop van voldoende passend aanbod. Alleen als ouders dit motiveren en over de vaardigheden beschikken, kunnen ouders vragen om een PGB als ze het door de gemeente gecontracteerde aanbod niet passend vinden. Dat is dus wezenlijk iets anders dan dat het aanbod niet gecontracteerd is.
Uiteindelijk is er nu sprake van een aanvraag voor maatwerkfinanciering. Hier is geen reden toe. Als er sprake is van een jeugdhulpvraag dan zouden de consortia dagbesteding moeten leveren. Nergens lijkt er een onderbouwing te zijn waardoor de consortia dit niet kunnen. Net zoals vermeld bij het kopje 'PGB’, hoeft er ook bij maatwerk niet nagedacht te worden over de financieringsvorm van de voorziening als er geen jeugdhulpvraag is vastgesteld.
Het vervolg
Nu er geen afstemming plaatsvindt tussen onderwijs en jeugdhulp, voldoet school en het CJG niet aan de wederzijdse afstemmingsplicht op plan niveau. Namelijk het plan van het CJG en het OPP van school. Gezien school, voor zover duidelijk, geen OPP heeft opgesteld en/of gedeeld, ligt de verantwoordelijkheid bij school om de voorziening te continueren. De voorziening is immers gericht op het deelnemen aan onderwijs en niet op jeugdhulpdoelen.
Wat betreft het CJG lijkt er geen jeugdhulpvraag te zijn vastgesteld. Voor het feit dat school de voorziening stopt, ligt de primaire verantwoordelijkheid bij school. Zij moeten een passende onderwijsplek voor deze jongen treffen. Dat er in dit geval bij het stoppen van de voorziening sprake zal zijn van thuiszitten, is veroorzaakt doordat school de voorziening stopt en geen inhoudelijke afstemming zoekt.
Als blijkt dat school aangeeft dat er ook een jeugdhulpprobleem is, dan is het advies om:
- Met school af te spreken dat zij de voorziening voortzetten.
- Er een inhoudelijk gesprek wordt gevoerd met de jeugdige en/of ouders, het CJG en school over het plan jeugdhulp en het OPP.
- Als hier een jeugdhulpvraag uit komt, dan zijn de consortia aan zet.
- Wat betreft afstemming over financiering regelt school het onderwijsgedeelte en jeugdhulp het jeugdhulpgedeelte.
Meer weten?
Wij hebben brede kennis over de Jeugdwet en geven trainingen aan professionals!
Heb je naar aanleiding van dit artikel nog vragen? Neem contact met ons op.

